گام اول را دیپلماسی برداشت، حالا نوبت تیم اقتصادی است

قیمت دلار تحت تأثیر توافق ایران و عربستان کاهش یافت و تا شب گذشته به عدد ۴۴هزار و ۸۰۰ تومان رسید. اما این کاهش قیمت تا کجا ادامه پیدا می‌کند؟

مطابق آن‌چه اقتصاددانان گفته بودند، ده‌ها اقدام بانک مرکزی چه در دولت روحانی و چه رئیسی برای آرام نگه داشتن بازار دلار نتیجه نداد اما برداشـتن یک گام مثبت برای بهبود رابطه با عربستان، قیمت دلار را به میزان زیادی کاهش داد. یک روز پس از آن‌که دبیر شورای امنیت ملی از توافق ایران و عربســتان با وساطت چین خبر داد، دلار در مسیر سراشیبی قرار گرفت و به کمترین میزان ۴۵ روز گذشته رسید. هم‌چنین قیمت یورو نیز با کاهش مواجه شد. با این تحولات، انتظار می‌رود قیمت‌ها در بازار دارایی‌ها باز هم با کاهش مواجه‌ شود و این برای جامعه ایران در روزهای پایان سال خبر خوبی به حساب می‌آید.

اما سوال این است که قیمت‌ها چرا و چگونه کاهش می‌یابد؟ در این زمینه دو نکته قابل توجه وجود دارد؛ یکی این‌که باعث و بانی به هم ریختن بازارها، دلار بوده و دلار هم می‌تواند آرامش را به دیگر بازارها بازگرداند و دیگر این‌که اگر نشانه‌های مثبت بیشتری از توافق ایران و آژانس و ایران و عربستان دیده شود و کشورهای متخاصم نظیر اسرائیل بازی را به هم نزنند، دلار می‌تواند تا سطوح ۴۰هزارتومان کاهش پیدا کند.

با کمرنگ شدن احتمال توافق، دلار تا نزدیکی‌های ابرکانال ۶۰هزار تومان افزایش قیمت پیدا کرد که این اتفاق باعث متلاطم شدن دیگر بازارها نیز شد؛ از جمله این‌که قیمت سکه به بیش از ۳۰میلیون تومان رسید و بازار خودرو و مسکن نیز به هم ریخت. اما پس از سفر دبیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی به تهران و انتشار اخبار مثبت و امیدوارکننده از این گفت‌وگوها و پس از آن با خبرهای غافل‌گیرکننده‌ای که از آغاز روابط دیپلماتیک ایران و عربستان مخابره شد، امیدها به بهبود شرایط ایران در منطقه افزایش یافت و به این ترتیب دلار نیز از ابرکانال تاریخی خود ۲۵درصد افت قیمت داشت.

متعاقب آن، قیمت‌ها در بازار سکه نیز کاهش یافت که ادامه این روند می‌تواند روی دیگر بازارها نیز اثر مثبت بگذارد. البته بازار سهام با دو مسیر متفاوت مواجه است؛ از یک سو احتمال تحت فشار قرارگرفتن قیمت سهام ناشی از افت بهای دلار در بازار غیر رسمی وجود دارد و از طرف دیگر دستیابی به توافق در بلندمدت برای بازار سهام بیشترین عایدی را در بین بازارهای دارایی کشور خواهد داشت.

به عقیده ناظران اگر توافق اخیر ایران و عربستان به منافع اقتصادی مشخص و قابل محاسبه نزدیک‌شود و توافق با آژانس، امیدها به زنده شدن برجام را تقویت کند، می‌توان به آینده آن امیدوار بود. به طور قطع از نتایج اولیه توافق دو کشور ایران و عربستان، افزایش عرضه درهم و حل بخش مهمی از مشکل بازار ارز در بخش تامین و کیفیت تامین منابع است که یکی از دلایل مهم تضعیف ۵۰درصدی ریال طی ۵ ماه گذشـته بوده است. به این ترتیب می‌توان انتظار داشت، قیمت دلار به صورت موقت تا ۴۰هزار تومان کاهش پیدا کند.

اما نکته مهم اینجاست که کاهش نرخ ارز به خودی خود به بزرگ‌تر شدن سفره مردم منتهی نمی‌شود؛ بلکه پس از گام بزرگ دیپلماتیک، حالا نوبت تیم اقتصادی کابینه است که در بازار، این دستاورد بزرگ را تثبیت کند.

به‌دنبال گرانی دلار، قیمت بسیاری از اجناس در بازار بالا رفت. از مواد غذایی و لوازم منزل گرفته تا مصالح ساختمانی و قطعات خودرو. این افزایش قیمت‌ها، دیگر بازارها را نیز متأثر کرد و بر نرخ تورم اثر گذاشت.

حالا با کاهش معنادار نرخ دلار، انتظار از دولت ابراهیم رئیسی این است که بازار را وادار به پیروی از نرخ جدید دلار کرده و مانع از تداوم قیمت‌های بالا شود.

روشن است که اگر تیم اقتصادی کابینه هم‌راستا با تیم دیپلماسی به کمک تثبیت قیمت‌ها در بازار نیاید، مردم شیرینی دستاوردهای اقتصادی توافق اخیر را درک نکرده و نارضایتی از عملکرد دولت تداوم خواهد داشت.