به گزارش دیدگاه نیوز ، کلیسای مریم مقدس تبریز باگذشت قرنها، هنوز هم یکی از مهمترین مکانهای مذهبی تبریز برای مسیحیان است که تمامی جشنها و مراسمهای معنوی خود را در این کلیسا برگزار میکنند. این کلیسا ازجمله کلیساهای قابل بازدید تبریز برای گردشگران است که سبک معماری و زیبایی آن چشمان هرکسی را به خود خیره میکند.
کلیسای سنت ماری یا همان مریم مقدس تبریز توسط جامعه ارامنه شهر تبریز اداره و نگهداری میشود. غسل تامید، مراسم ازدواج، مراسم تدفین، مراسمهای ملی و مذهبی ازجمله مراسمهایی هستند که در این کلیسای زیبا و قدیمی انجام میشوند. علاوه بر اینها، بنای ساختمانی فوقالعاده کلیسای سنت ماری نیز، زبان را به تحسین میگشاید.
کلیسای قدیمی مریم مقدس تبریز، مَقرّ اُسقُف اعظم
کلیسای مریم مقدس تبریز برای سالهای زیادی بهعنوان مَقرّ اُسقُف اعظم ارامنه آذربایجان محسوب میشد. معماری و ساختمان زیبای این کلیسا بهگونهای است که شما در نگاه اول خود را در میان قصر تصور خواهید کرد. هیئت همتایان ارمنی در جلسههای کلیسا شرکت میکنند که در امر نگهداری و اداره آن بسیار تأثیرگذار است.
پلان معماری کلیسای مریم مقدس در شهر تبریز
این مکان مذهبی تبریز برای گردشگرانی که از کشورهای خارجی به تبریز میآیند بسیار حائز اهمیت است، زیرا میتوانند تمامی مراسمهای مذهبی خود را در این کلیسا انجام دهند. پیریزی بنای کلیسا از سنگآهک بوده و دیوارههای آن از سنگ و آجر، همچنین طاق آن نیز با آجرهای زیبا ساخته و طراحیشده است.
معماری کلیسا به سبک معماری ارمنی، با پلانی صلیبیشکل، است که گنبد مرکزی آن روی چهارستون قطور سنگی قرارگرفته است. در بالای در ورودی، روی کتیبه مرمری کوچکی، به خط و زبان ارمنی تاریخ تأسیس کلیسا نوشتهشده است. در ورودی اصلی کلیسا، هشت ستون سنگی اتاقی را شکل دادهاند که روی آن دو ناقوس کلیسا نصبشده است. داخل کلیسا، همانند اغلب کلیساهای گریگوری (ارمنی)، چهارستون قطور سنگی هست که گنبد مرکزی روی آن قرار گرفته است.
داخل کلیسا تصاویر زیبایی از حضرت مریم، حضرت عیسی و حواریون و قدیسان مسیحی به چشم میخورد. از چهار پرده نقاشی شده بالای چهارستون اصلی، دو پرده براثر رطوبت کاملاً از بین رفتهاند و دو پرده باقیمانده بر دیوار شمالی و جنوبی قرار داشتند. چهار تابلو نقاشی اصلی (تاریخی) روی چرم اجرا و سپس بر سطح دیوار چسبانده شده بود. اکنون دیگر آن نقاشیها وجود ندارند و نقاشیهای حاضر روی کرباس کارشده که از این لحاظ کلیسا را بین کلیساهای ایران خاص کرده است.
به نقاشیهایی که روی پارچه کرباس انجام میشود و سپس بر دیوار چسبانده میشود اصطلاحاً دیوارنگاره بوم پارچه میگویند. در این حالت نقاشی روی کرباس جزئی از معماری شده و جدا شدن از محل اصلی تمامیت و اصالت اثر را خدشهدار میسازد. کلیسای مریم مقدس تبریز به همراه کلیساهای وانک و مریم اصفهان از معدود کلیساهای ایران هستند که دیوارنگاره بوم پارچه دارند
کلیسای مریم مقدس تبریز به همراه کلیساهای وانک و مریم اصفهان از معدود کلیساهای ایران هستند که دیوارنگاره بوم پارچه دارند.
دیوارنگاره بوم پارچه از عصر رنسانس در اروپا شروع شد اما نقاشیهای این کلیسا نسبتاً جدید هستند؛ پس از آن که نقاشیهای قدیمی از بین رفت، خلیفهگری وقت، استادکاری به نام آندرانیک سیمباریان را از ارمنستان به ایران دعوت کرد و او از روی پردههای قدیمی، چهار پرده فعلی کلیسا را کشید و در زیر گنبد در قسمت پا طاق نصب کرد.
سبک مینیاتوری تصاویر متعلق به حدود اواخر قرن دوازدهم هجری (۱۸۰۰ میلادی) به بعد در ایران است. دیوارنگارههای بوم پارچه کلیسا با تکنیک رنگ و روغن و به شیوه اروپایی کشیده شدهاند.
طول این کلیسای قدیمی ۱۶ متر و عرض آن ۱۴ متر است. یک ناقوس در ناقوس خانه کلیسا وجود دارد که توسط ۴ ستون مربع شکل نگهداری میشود. در این چهارستون چهار طاق وجود دارد که بیانگر نقاشیهایی از داستان انجیل (کتاب مقدس مسیحیها) حضرت عیسی (ع) و حضرت مریم (س) است.
خیمهای که در کلیسای مریم تبریز ساختهشده سبک معماری ارمنی دارد که برخی قسمتهای آن متعلق به قرن ۱۲ میلادی است. علاوه بر این موارد ساختمانهای الحاقی دیگری در منطقه وسیعی از کلیسا پراکندهشدهاند. در این بنای مذهبی سنگقبرهایی از اشخاص برجسته وجود دارد.
قدیمیترین سنگقبر این کلیسای قابل بازدید تبریز مربوط به قرن شانزدهم میلادی است. کلیسای مذکور دارای یک لولای سنگی بوده که با توجه به تزئین، نوع طاق و مشخصات معماری میتوان آن را به قرن ۷ هجری قمری (۱۳ میلادی) همزمان با دوره ایلخانیان نسبت داد.
تخریب کلیسای مریم مقدس با زلزله تبریز
ساختمان این کلیسا پس از زلزله ۱۱۶۰ هجری شمسی یا همان سال ۱۷۸۰ میلادی بهکلی تخریب شد. نهتنها کلیسای مریم مقدس بلکه تمام شهر به ویرانهای تبدیل شد. ساختمانی که در حال حاضر وجود دارد مربوط به عصر صفویه است و در آن زمانبر روی ویرانههای قبلی کلیسا، ساختمان جدید با همان طرح قبلی ساخته شد.
موزه ارامنه تبریز
موزه ارامنه از موزههای کمتر شناختهشده و جاهای دیدنی تبریز است که در محل این کلیسا قرار دارد. این موزه دارای آثار و اشیای تاریخی زیادی است که بعضی از این وسایل با تاریخ و فرهنگ ارامنه گرهخورده است که از این نظر برای ارامنه از اهمیت زیادی برخوردار است. این موزه زیر نظر خلیفهگری ارامنه آذربایجان اداره میشود که به همین خاطر به موزه کلیساهای خلیفهگری ارامنه آذربایجان نیز معروف است.
مجموعه اشیای موزه ارامنه تبریز
انواع کتابهای چاپی و خطی تاریخی در این موزه نگهداری میشود که به زبانهای ارمنی، فارسی و عربی هستند.
کتابهای به زبان ارمنی در این موزه، ۳۵ جلد از کتابهای خطی هستند که روی پوست آهو و در قالب خط عبری نوشتهشدهاند. همچنین کتابهایی مانند خمسه نظامی، ذخیره خوارزمشاهی، معراج النبوه و ترجمه کتاب مقدس به زبان ارمنی از کتابهای تاریخی و مهم هستند که در این موزه حفاظت میشوند.
موزه ارامنه دارای وسایل قدیمی نیز است که از میان آنها میتوان به نگینها، سکهها، مجسمهها، زیورآلات، پارچهها، میز و صندلی (برجایمانده از سال ۱۷۲۸ میلادی)، صلیبهای قدیمی زیبا، لباسهای رهبران ارامنه، تاجهای پادشاهی، طومارها، فرمانها، تابلوهای نقاشی، سلاحها، عصاها، ظروف نقرهای، مسی، سفالی، چینی، بلورآلات، زینتآلات، هنر چوبی، ناقوس و زنگهای قدیمی اشاره کرد.
این وسایل قبلاً نزد خانوادههای ارمنی بود که پس از گذشت زمان همهی آنها جمعآوریشده و به موزه انتقالیافته است.
بعضی از وسایل این موزه برای ارامنه خیلی مهم است، علت آنهم پیوند داشتن این وسایل با تاریخ و فرهنگ ارامنه است. ازجمله این وسایل، صندلی منبتکاری مخملپوش شدهای است که در ارمنستان در سال ۱۷۲۸ میلادی برای اسقف اعظم کلیسای بزرگ ارامنه صلیب مقدس در جزیره آختامار، واقع در دریاچه وان ساخته شد و در اتفاقات سالهای ۱۸۹۵ میلادی، همراه عصای اسقف اعظم و ناقوس سوراخسوراخ کلیسای بزرگ ارامنه صلیب مقدس به خلیفهگری تبریز انتقال یافت. عصا در سال ۱۸۲۵ میلادی و ناقوس در سال ۱۸۳۱ میلادی ساختهشده است. در دوران وقوع این حوادث تاجها، نشانها و صلیبهای مختلفی به تبریز منتقل شد. شمعدانهای بزرگ کلیساهای استپانوس مقدس و قره کلیسا، زنگ بزرگ و در خاتم این کلیسا نیز به تبریز انتقال یافت.
این کلیسا در تاریخ ۷ مهر ۱۳۸۱ به شماره ۶۱۷۶ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.
| دیدگاه نیوز را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید | |||||||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
بدون نظر! اولین نفر باشید